New English-Irish Dictionary
Similar words: slay · spay · stay · sway · bay · cay · day · fay · gay · hay
  • EN > GA
  • GA > EN

say

verb
noun
interjection
phrases
verb
1 verb express in words TRANSITIVEabair verb  c m ushe said that it was very difficult dúirt sí go raibh sé an-deacair'I'll see you later,' said Colm. 'Feicfidh mé ar ball thú,' arsa Colm. can't say I blame her (also I can't say I blame her) níl milleán agam uirthi, níl aon locht agam uirthi, caithfidh mé a rá nach bhfuil milleán agam uirthiwe can't say what caused it níl muid in ann a rá céard ba chúis leis, níl a fhios againn cad ba chúis leishe said a couple of words to me dúirt sé cúpla focal liom, labhair sé cúpla focal liomhe was in pain but didn't say anything bhí pian air ach ní dúirt sé dada, bhí pian air ach níor oscail sé a bhéal did she say anything? an ndúirt sí faic?, an ndúirt sí rud ar bith? what a strange thing to say nach ait an rud é le rá?, a leithéid de chaint, a leithéid de rud le rá that was a stupid thing to say b'amaideach an rud é sin le rá, ba bhómánta an rud é sin le rá what did you say? céard a dúirt tú?, cad a dúirt tú? to say hello to sb beannú do dhuine to say goodbye to sb slán a fhágáil ag duine to say thank you to sb buíochas a ghabháil le duine, buíochas a ghlacadh le duine to say sorry do leithscéal a ghabháil, a rá go bhfuil aiféala ort, a rá go bhfuil brón ortthe shopkeeper said he had that book dúirt an siopadóir go raibh an leabhar sin aigeif they ask you for money, just say no má iarrann siad airgead ort abair nach dtabharfaidh tú dóibh éif they ask you if you've any money, just say no má fhiafraíonn siad díot an bhfuil aon airgead agat abair nach bhfuilI don't believe a word the man says ní chreidim focal a deir an fear sin, ní chreidim focal a thagann as béal an fhir sin having said that bíodh sin mar atá, bíodh sin amhlaidh, ina dhiaidh sin féin if I may say so mura miste leat mé á rá, i gcead duit I can say this for her féadaim a rá ar a son, is féidir liom an méid seo a rá thar a ceann, ní bréag dom a rá fúithisay after me abair i mo dhiaidhsesay thanks to the staff for me cuir mo bhuíochas in iúl don fhoireannshe said a few words on the match dúirt sí cúpla focal faoin gcluiche what have you got to say for yourself? cad atá le rá agat duit féin?, an bhfuil aon ní le rá agat ar do shon féin?, an bhfuil aon cheo le rá agat ar do shon féin?he has too much to say for himself tá an iomarca le rá aige, tá an iomarca faid ar a theanga, tá sé róchainteach 2 verb recite TRANSITIVEabair verb  c m usay a prayer for me abair paidir ar mo shon
Show full entry 
3 verb informal tell sb to do sth TRANSITIVEabair verb  c m uTadhg said to give you his best wishes dúirt Tadhg a bheannachtaí a thabhairt duit, chuir Tadhg a bheannachtaí chugatyou'll do as I say déanfaidh tú an rud a déarfaidh mise leat, déanfaidh tú mar a déarfaidh mise leat 4 verb think
INTRANSITIVEceap verb  c m usíl verb  c m u
TRANSITIVEceap verb  c m usíl verb  c m uI say we should wait ceapaimse gur chóir dúinn fanacht, sílimse gur chóir dúinn fanacht I would say so déarfainn é, is dóigh liom éDo people come here for the weather? I'd say not! An í an aimsir a thugann daoine anseo? Diabhal a ndéarfainn é!, An í an aimsir a thugann daoine anseo? Ní dóigh liom é!
5 verb what people think
TRANSITIVEabair verb  c m upeople said that the tree was lucky deirtí go raibh an crann ádhúil, bhí sé ráite go raibh an crann ádhúilit's said that the climate is changing deirtear go bhfuil an aeráid ag athrú, tá sé ráite go bhfuil an aeráid ag athrúI don't care what anyone says is cuma liom céard a deir aon duinethey say you shouldn't swim alone deirtear nár cheart duit snámh i d'aonar, tá sé ráite nár cheart duit snámh i d'aonar
INTRANSITIVEabair verb  c m u as they say mar a deirtear, mar a deir siad, mar atá ráite so they say sin é a deirtear, sin é atáthar a ráhe's not well or so they say níl an tsláinte rómhaith aige nó sin é a deirtear, deirtear nach bhfuil sé ar fónamh
6 verb mean, imply TRANSITIVEabair verb  c m umaígh verb  c m uI'm not saying they're bad people níl mé ag rá gur drochdhaoine iad, níl mé ag maíomh gur drochdhaoine iad 7 verb convey idea TRANSITIVEcuir in iúlwhat's that picture saying? céard atá an pictiúr sin a chur in iúl?, cad atá an pictiúr sin a rá? what does it say when...? cén bhrí atá le baint as nuair a... ?; cad é an léamh atá air nuair a... ?; cad é atá le tuiscint as nuair a... ?what does it say about you if you can't take a joke? cad a deir sé fútsa mura bhfuil tú in ann glacadh le spraoi?what does this film say to us about the country? céard atá le rá ag an scannán seo faoin tír?, cén léamh ar an tír atá le fáil againn sa scannán seo?, cén bhrí atá le baint againn as an scannán seo faoin tír? 8 verb give information TRANSITIVEabair verb  c m uit doesn't say where he was born ní deir sé cár rugadh é, ní insíonn sé cár rugadh é 9 verb give information (equipment) TRANSITIVEmy watch says it's three o'clock tá sé a trí a chlog le m'uaireadóirse, tá sé a trí a chlog de réir m'uaireadóra, deir m'uaireadóir go bhfuil sé a trí a chlog 10 verb show indirectly TRANSITIVEléirigh verb  c m ucuir in iúl VPclothes say a lot about the wearer léiríonn éadaí go leor faoin té a bhíonn á gcaitheamh, cuireann éadaí go leor in iúl faoin té a bhíonn á gcaitheamhI won the race which says a lot for the opposition bhuaigh mise an rás rud a léiríonn go leor faoi mo chéilí comhraic, bhuaigh mise an rás agus insíonn sé sin a scéal féin faoin dream eile
noun
11 noun right to give opinion to have your say cead cainte a bheith agat, deis labhartha a bheith agat to have a say in sth cead cainte a bheith ag duine faoi rud, tionchar a bheith ag duine ar rudthe children have a say in the activities bíonn cead cainte ag na leanaí faoi na gníomhaíochtaí, bíonn cead ag na leanaí a dtuairimí a thabhairt faoi na gníomhaíochtaí a bheidh ar siúlevery man and his dog is having a say about the team tá gach duine ag tabhairt a dtuairimí faoin bhfoireann, tá an saol mór ag tabhairt a dtuairimí faoin bhfoireanntenants should have a say regarding the terms ba cheart go mbeadh cead cainte ag tionóntaí faoi na téarmaíthe local community should have the most say ba cheart go bhfaigheadh an pobal áitiúil an éisteacht is móI have no say in the matter níl neart agam air, ní ar mo mhian atá sé to want more say (also to want a bigger say) meáchan níos mó a iarraidh le do thuairim, cead cainte níos mó a bheith uait
interjection
12 interjection (US) get attentiongabh i leithcogar  c m uéist  c m usay, isn't it time we were leaving gabh i leith, nach bhfuil sé in am againn bheith ag imeacht; cogar, nach bhfuil sé in am againn bheith ag imeacht; éist, nach bhfuil sé in am againn bheith ag imeacht
phrases

can't say fairer than that

informal ní féidir é sin a bhualadhní féidir é sin a bharraíochtníl a shárú ann

go without saying

it goes without saying that she wasn't happy ní gá dom a rá nach raibh sí sásta, ní call a rá nach raibh sí sásta, níl feidhm a rá nach raibh sí sástathat goes without saying is léir don dall é sin

to have your say

cead cainte a bheith agatdo chuid a rádeis labhartha a bheith agat

let's say

(also

say

) 1 imagineabair gocuir i gcás gosay you were a manager abair go raibh tú i do bhainisteoir, cuir i gcás go raibh tú i do bhainisteoir 2 give exampleabaircuir i gcásmar shamplawe could do it tomorrow, say d'fhéadfaimis é a dhéanamh amárach, abraimis; d'fhéadfaimis é a dhéanamh amárach, abair

not to say

ní áirímthis rude, not to say insulting, behaviour must be stopped caithfear an t-iompar mímhúinte, ní áirím maslach, seo a stopadh

on sb's say-so

ar chomhairle duinear fhocal duinehe bought the book on her say-so cheannaigh sé an leabhar ar a comhairlese, cheannaigh sé an leabhar ar a focalsa

to say no to sth

1 refusediúltaigh do rudcuir suas do rudI wasn't about to say no to any offer of help ní raibh baol orm diúltú do chabhair, ní raibh baol orm cur suas do chabhairshe can't say no to chocolate níl sí in ann diúltú do sheacláid, ní féidir léi déanamh gan seacláid 2 prevent, rejectdiúltaigh do rudmillions say no to war diúltaíonn na milliúin do chogaíocht

say it all

sin é do dhóthainsin é agat éis leor a bhfuil ráitesin do sháithnach leor sinyou haven't won a game in months, says it all really níor bhuaigh sibh cluiche le míonna, sin é do dhóthain!

say no more

is leor sinsin é do dhóthainní gá a thuilleadh a ráthe stag party was in Amsterdam, say no more in Amstardam a bhí cóisir na stumpaí, níl feidhm níos mó a rá

say the word

(also

just say the word

) abairse an focalní call duit ach a iarraidhníl ort ach é a ráníl uaim ach gaoth an fhocailif you need more, just say the word má tá níos mó de dhíth ort, níl agat ach a iarraidh

say what?

(US), informal céard atá tú a rá?céard é sin?abair arís é!cad é sin?

say when

abair cathain!abair cén uair!

say your piece

do chuid a ráé a rá amachwe waited until he had said his piece d'fhanamar go dtí go raibh a chuid ráite aige

shall I say

(also

shall we say

) informal mar a déarfádá ndéarfainn émás ceadmhach dom é a ráthe lyrics are, shall I say, a bit boring tá na focail, mar a déarfá, beagáinín leadránach

that's not to say that ...

ní hionann sin agus a rá go ...ní chiallaíonn sé sin go ...ní hé sin le rá go ...

that is to say

informal is é sin le rá

that said

bíodh sin mar atábíodh sin amhlaidh

that's not saying much

ní moladh ar bith é sinní mór sin

there's a lot to be said for sth

there's a lot to be said for staying at home is mór is fiú fanacht sa bhaile

though I say so myself

(also

even if I say so myself

, though I say it myself

) ní do mo mholadh féin atá mé, achfiú más mé féin a deirfiú más mé féin atá á rámá deirim féin éI was always clever, even though I say so myself bhí mé riamh cliste, má deirim féin é; ní do mo mholadh féin atá mé, ach bhí mé i gcónaí cliste

to say the least

ar a laghad ar bithyou've been very generous to say the least bhí tú iontach fial ar a laghad ar bith, bhí tú iontach fial ar an gcuid is lú de

to say nothing of

gan trácht argan labhairt arthere was plenty of food to say nothing of drink bhí neart bia ann gan trácht ar ól, bhí neart bia ann gan an deoch a lua

what do you say?

céard a déarfá?cad é a déarfá?céard a cheapfá?cad is dóigh leat?what do you say we rent bikes? an bhfaighimid rothair ar cíos?, céard a cheapfadh sibh faoi rothair a fháil ar cíos?

what sb says goes

is ag an duine sin atá an focal deireanachpé rud a deir duine sin é éwhat the teacher says goes is ag an múinteoir atá an focal deireanach; pé rud a deir an múinteoir, sin é é

when all is said and done

nuair atá deireadh ráitear deireadh thiar thallwhen all is said and done we had no choice nuair atá deireadh ráite ní raibh rogha ar bith againn; ar deireadh thiar, ní raibh aon rogha againn

who's to say

cá bhfioscá bhfuil an té a déarfadhwho's to say he wasn't right? cá bhfios nach raibh an ceart aige?, cá bhfuil an té a déarfadh nach raibh an ceart aige?who's to say which story is true? cá bhfios cé acu scéal atá fíor?

you can say that again

m'anam gur fíor duitsin é lomchlár na fírinne'That was good.' 'You can say that again.' 'Bhí sé sin go maith.' 'M'anam gur fíor duit.'; 'Bhí sé sin go maith.' 'Is fíor duit, a dhuine.'

you don't say

1 express surpriseag magadh atá tú!an stopfaidh tú?a Rí na bhfeart! 2 show lack of surpriseslán an scéalaí!ag magadh atá tú!an ndeir tú liom é?

you said it

1 agreem'anam gur fíor duit!tá sé ráite agatníl focal bréige agat ansinsin é lomchlár na fírinne 2 (US) agree with suggestiontá sé ráite agatsin agat é

Phrases and Examples in other entries