New English-Irish Dictionary
Similar words: -free · freed · Cree · fee · flee · fret · tree · agree · frame · freak
  • EN > GA
  • GA > EN

free

adjective
adverb
verb
noun
phrases
adjective
1 adjective without costsaor in aisce  c m uthe ice cream is free tá an t-uachtar reoite saor in aisceI got a free ticket for the match fuair mé ticéad saor in aisce don chluiche, fuair mé ticéad in aisce don chluichefree admission to all on Tuesdays saorchead isteach ag gach duine Dé Máirt the best things in life are free ní cheannódh airgead an domhain mhóir na rudaí is fearr sa saolfree school meals béilí scoile saor in aisce 2 adjective not in captivitysaor adj1  c m ushe'll soon be free again is gairid go mbeidh sí saor arís, is gearr go mbeidh sí amuigh aríshe's as free as a bird níl ceangal ná cuing air; tá sé chomh saor leis an aer; ní cíos, cás ná cathú air
Show full entry 
3 adjective not fixed or tiedsaor adj1  c m uscaoilte adj3  c m ushe left her hair free d'fhág sí a cuid gruaige scaoilte, bhí a cuid gruaige scaoilte anuas aicishe held the child in one hand and opened the door with her free hand choinnigh sí greim ar an bpáiste le lámh amháin agus d'oscail sí an doras leis an lámh eilehe pulled his foot free from the hole tharraing sé a chos as an bpoll, shaor sé a chos as an bpoll 4 adjective SCI not combined with other substancesaor adj1  c m usaor- preffree convection comhiompar saor, saor-chomhiompar 5 adjective available for usesaor adj1  c m uar fáil  c m uyour phone will ring when the extension becomes free buailfidh do ghuthán nuair a bheidh an fholíne saor, buailfidh do ghuthán nuair a bheidh an fholíne ar fáil, buailfidh do ghuthán nuair nach mbeidh an fholíne gafa níos mówe've no free rooms at the minute níl seomraí ar bith folamh againn faoi láthair, níl seomraí ar bith saor againn faoi láthairis there a taxi free? an bhfuil tacsaí ar fáil?is the bathroom free? an bhfuil aon duine sa seomra folctha?is that seat free? an bhfuil an suíochán sin tógtha?, an bhfuil aon duine sa suíochán sin?I drove around looking for a free parking space thiomáin mé timpeall ag cuardach spás páirceála a bhí folamhwill you keep a table free for me? an gcoinneoidh tú bord dom? the beach is free for football matches tá an trá ar fáil le haghaidh cluichí peile 6 adjective available to do sth, of personsaor adj1  c m uar fáil  c m ushe's free this morning tá sí saor ar maidin inniu, tá sí ar fáil ar maidin inniu, tá fáil uirthi ar maidin inniuare you free for lunch today? an bhfuil tú saor faoi choinne lóin inniu?, an bhfuil tú ar fáil le haghaidh lóin inniu?who's free to go to this meeting today? cé atá ar fáil le dul chuig an gcruinniú seo inniu?, cé atá ábalta dul chuig an gcruinniú seo inniu?that left me free to walk around the town thug sé sin deis dom siúl thart ar an mbaile, d'fhág sé sin am agam le siúl thart ar an mbaile 7 adjective with no work to dosaor adj1  c m udo you have any free time today? an bhfuil am saor ar bith agat inniu? I'll keep tomorrow morning free coinneoidh mé maidin amárach saoryou have the remainder of the day free to rest yourself tá an chuid eile den lá saor agat le do scíth a ligean, tá an chuid eile den lá faoin tor agat 8 adjective not limited by rulessaor adj1  c m usaor- prefneamhshrianta adj3  c m uthe government made cotton trade free cheadaigh an rialtas saorthrádáil chadáisfree elections toghcháin shaorathe inspectors have free access to the kitchens tá saorchead isteach sna cistineacha ag na cigirí, tá cead neamhshrianta ag na cigirí dul isteach sna cistineachato have a free choice cead a bheith agat do rogha rud a dhéanamhstudents have a free choice of subjects tá cead ag scoláirí a rogha ábhar a roghnú she owns the business free and clear is léi an gnó glan amachthat young fellow is free to do what he wants tá an stócach sin ar shiúl gan dóigh, níl smacht ar bith ar an mbuachaill sin, tá cead a chinn ag an mbuachaill sin 9 adjective not controlled by sb in authoritysaor adj1  c m usaor- prefoscailte adj3  c m uin a free society i sochaí shaor, i sochaí gan laincis, i sochaí oscailteto deny sb free speech saoirse chainte a shéanadh ar dhuine 10 adjective not containingthe essay was free from errors bhí an aiste saor ó earráidí, bhí an aiste saor ar bhotúin, ní raibh botúin ar bith san aistemake sure that the road is free from obstruction bí cinnte go bhfuil an bóthar glan, bí cinnte nach bhfuil bac ar bith ar an mbótharshe's free of pain now níl aon phian anois uirthi, tá sí saor ar phian anois, tá sí saor ó phian anoiswe're now free of their control níl smacht ar bith acu orainn anoisa world free of nuclear weapons domhan gan airm núicléacha, domhan nach bhfuil airm núicléacha ann, domhan glan ar airm núicléacha 11 adjective with opinions etche's free with his opinions ní bhíonn drogall air a chuid tuairimí a chur in iúl, ní théann sé ar chúl scéithe lena chuid tuairimí, ní bhíonn leisce air a chuid tuairimí a chur in iúl 12 adjective with money etcshe's free with her money tá sí fial flaithiúil lena cuid airgid, caitheann sí a cuid airgid go bogshe's free with her promises is réidh a thagann na gealltanais léi, is breá bog a thagann na gealltanais léihe's free with his fists is gearr air buille a tharraingt, tá sé tobann lena chuid buillí, gheofá buille tobann uaidh
adverb
13 adverb without payingsaor in aisce  c m uwe got in for free ligeadh isteach saor in aisce muid, níor íocamar pingin ar bith isteach free of charge saor in aisce buy one, get one free ceannaigh ceann amháin, faigh ceann eile saor in aisce 14 adverb not in captivitysaor  c m u where the animals roam free áit a mbíonn cead a gcos ag na hainmhithe, áit a mbíonn cead a gcinn ag na hainmhithe the case collapsed and he walked free thit an cás as a chéile agus bhí cead a chos aige the eagles are flying free tá cead a gcinn ag na hiolair, tá na hiolair ag eitilt leo we were sailing free bhíomar ag imeacht le scód, bhíomar ag imeacht le sruth to set sb/sth free duine/rud a shaoradh, duine/rud a scaoileadh saor, ligean le duine/rud 15 adverb out of tied or fixed positionthe prisoner broke free from the officer shaor an príosúnach é féin ón oifigeach, d'éalaigh an príosúnach ón oifigeach, d'imigh an príosúnach ar an oifigeachwe had to cut the driver free from the car b'éigean dúinn an tiománaí a ghearradh amach as an gcarrthe boat broke free from its moorings bhris an bád a fheistiú, scoith an bád a fheistiú I couldn't get myself free from the rope ní raibh mé ábalta mé féin a scaoileadh as an rópa
verb
16 verb release TRANSITIVEsaor verb  c m uscaoil saor VP  c m uhe asked them to free the journalist d'iarr sé orthu an t-iriseoir a shaoradh, d'iarr sé orthu an t-iriseoir a ligean saorhe was freed from prison scaoileadh saor as an bpríosún é, scaoileadh amach as an bpríosún é he was freed on bail ligeadh amach ar bannaí é, scaoileadh amach ar bannaí éthey freed the whale which was caught in the net scaoil siad saor an míol mór a bhí gafa san eangachthe fire brigade freed the men from the lift shaor an bhriogáid dóiteáin na fir ón ardaitheoir, lig an bhriogáid dóiteáin na fir amach as an ardaitheoir 17 verb make available for use TRANSITIVEsaor verb  c m ucuir ar fáil VPthis will help us free space cabhróidh sé seo linn spás a chur ar fáilwe must free more police officers for community work ní mór dúinn tuilleadh póilíní a chur ar fáil le haghaidh obair phobail 18 verb remove restriction, burden or sth unpleasant TRANSITIVEfuascail verb  c m ubain de PhrV  c m ufaoiseamh a thabhairt dowe'll free our country from tyranny fuasclóimid ár dtír ó ansmachtto free sb from a burden ualach a bhaint de dhuine, faoiseamh a thabhairt do dhuine ó ualachfree us from sin saor sinn ó pheaca, saor sinn ó olcthe treatment freed me from pain thug an chóir leighis faoiseamh dom ón bpianthe fishermen want to free themselves from the restrictions tá na hiascairí ag iarraidh go mbainfí na srianta díobh
noun
19 noun SPOR, FOOT, SOCC free kicksaorchic masc4  c m ucic saor  c m ushe takes the frees glacann sise na saorchiceanna, tógann sise na ciceanna saora 20 noun SPOR, HURL-CAM free pucksaorphoc masc  c m upoc saorhe scored a point from a 70 metre free scóráil sé cúilín ó phoc saor 70 méadar 21 noun ED, informal free periodtréimhse shaor  c m urang saor  c m ushe had two frees bhí dhá rang saor aici, bhí sí saor ar feadh dhá rang
phrases

free and easy

réchúiseachwe have a free and easy lifestyle here tá saol breá réidh againn anseo

it's a free country

I'll sing if I want - it's a free country! ceolfaidh mé más maith liom - tá a chead sin agam!, casfaidh mé amhrán más maith liom é - níl a chosc sin orm!, ceolfaidh mé má tá mé ag iarraidh - tig liom mo rogha rud a dhéanamh!, déarfaidh mé amhrán más maith liom - níl a bhac sin orm!

there's no such thing as a free lunch

ní fhaightear dada saor in aisce ar an saol seoníl a leithéid de rud ann agus lón saor in aisce

to make free with sth

he makes free with our turf déanann sé a chuid féin den mhóin s'againne, tá síneadh na lámh ann ar ár gcuid móna, ní bhíonn aon spáráil aige ar ár gcuid móna

to make free with sb

an iomarca teanntáis a dhéanamh ar dhuinedánacht a dhéanamh ar dhuinebheith róchairdiúil le duineshe makes free with the students déanann sí an iomarca teanntáis ar na scoláirí, téann sí thar fóir leis na mic léinn

-free

(also free) adjective not containingsaor ó  c m uchlorine-free saor ó chlóirínit's maintenance free níl aon chothabháil le déanamh air → see free

Phrases and Examples in other entries